Prototype zoötroop

Door een collega van EYE Filminstituut was ik gevraagd een prototype te maken van een zoötroop (linkje wikipedia). In de vaste tentoonstellingen willen ze de beeldstroken uit hun archief weer tonen in een zoötroop. De zoötroop waar deze stroken in passen is niet in het bezit van EYE. Daarom moet er een nieuwe trommel gemaakt worden. Deze moet dan stevig uitgevoerd worden, om dat hij dagelijks door het publiek rondgedraaid zal worden. Daarom zal de uiteindelijke versie in metaal uitgevoerd worden.



Om de juiste maten hiervoor te krijgen heb ik twee proefversies gemaakt. In de eerste bleken een paar fouten naarvoren te komen, de tweede zijn deze gecorrigeerd en een paar verbeteringen doorgevoerd.

Achtergrond informatie Zoötroop:

Wikipedia zoötroop/cinematechniek

'The slots along the side wall/drum are like shutters. When our eyes look through the slots, they require a certain amount of exposure to light. These slots must be evenly spaced around the cylinder, and there should be an equal number of slits to images (1:1). A reasonable width for the slots is approximately 1/8th of an inch. Any smaller and the image won't register, any larger and the image will persist in the eye for too long.'
Reframing Photography

Instructie filmpje voor het maken van een zoötroop


Stappen om de tekening te maken en maten te bepalen:


Aan de hand van een 1:1 kopie van het orriginele beeldstrook uit het archief.

1.    Afmetingen trommel bepalen
De kopie gescand en geimporteerd in Inkscape. Hierin heb ik over de scan heen de huisjes over getekend en de afstanden ertussen gemeten, om zo de positie en de hoogte van de sleufjes te bepalen.

1.1     Sleufjes
Positie:

  • boven de plaatjes, geeft prettiger inkijkhoek.
  • recht tegenover een plaatje, bij een even aantal plaatjes staat het sleufje boven het plaatje, en daardoor rechttegenover een plaatje.
  •  bij een oneven aantal plaatjes staat het sleufje tussen de plaatjes in (of schuin erboven), zodat ze ook weer recht tegenover een plaatje staat.

Tekening van cirkel met 11 sleufjes. Rood is de kijk richting, geel is waar het plaatje dan moet staan.

Ervaring:
Deze strook bevat 12 plaatjes, van een huisje met daaromheen rennend een kip en een mannetje. Verwarrend was dat in het één na laatste plaatje het kipje echter al terug was in het huisje, en in het laatste plaatje alweer net ervoorbij. Dus het één na laatste plaatje is eigenlijk gelijk aan het eerste plaatje. Daarom dacht ik dat het laatste en het eerste plaaje moesten overlappen.

Maar dat werkte niet met 11 plaatjes waarbij de sleufjes boven de plaatjes zitten. Dus toch gemaakt voor 12 plaatjes omdat er meerder stroken in het archief liggen met 12 plaatjes, die ook in dezelfde zoötroop getoond gaan worden.

1.2     Diameter trommel
In de tekening heb ik een overmaat genomen zodat de uiteinden van het karton aan elkaar geplakt kan worden. In de tekening heb een eXtra sleufje getekend, waarbij er een midden-loodlijn in het eerste en laatste sleufje staat en in het karton gegraveerd wordt. Dat is handig om te bepalen hoever het karton overelkaar geschoven moet worden bij het aan elkaar plakken. Zo ontstaat er een gelijke afstand tussen het 1e en 12e sleufje.

De buitenkant van de trommel moet een effen donkere kleur hebben, dat is rustiger om te kijken en geeft een groter contrast met wat er binnenin te zien is. De afbeeldingen aan de binnenkant van de trommel uitlichten geeft ook een beter effect.


2.    Diameter bodem berekenen
Door de sleufjes knikt het materiaal waar de trommel van de zoötroop makkelijk bij het rond buigen. Daarom onderin een stevige bodem van dun hout.

2.1    Bodemplaat
In de tekening kun je aflezen hoe lang de afstand is tussen de 2 midden-loodlijntje van het 1e en 12e sleufje. Dat is gelijk aan de omtrek van de bodemplaat, in Inkscape kun je alleen de doorsnede invullen om de grootte van de cirkel aan te geven.

Dus met: omtrek = pi × diameter

vb
708 = 3.14 x diameter
diameter = 708 / 3.14
diameter = 225.5

2.2    Lagertje
In het midden van de bodemplaat is een gat uitgelaserd voor een lagertje. Dit gaatje heb ik net iets kleiner gesneden dan het lagertje, zodat die erin klemt. De bodemplaat klemt aan de bovenkant van het lagertje.

In het lagertje wordt een houtencirkeltje geklemt. Deze heb ik net iets groter uitgesneden zodat die ook goed klemt. Dit schijfje klemt dan aan de onderkant in het lagertje. Hier doorheen zet ik de plaat met een schroefje vast aan een onderplaat van een stukje resthout.
Zo ontstaat er net voldoende ruimte tussen de bodem van de zoötroop en de onderplaat om vloeiend rond te draaien.

Foto tekening voor de laser cutter.

SVG-bestand tekening zoötroop voor EYE:

SVG-bestand tekening zoötroop kleinere versie voor 12 plaatjes:


3.    Strook met plaatjes

Op de computer gezocht naar 'sequence runner', 'sequence bird' of 'sequence movement'. Dan een plaatje met hoogcontrast op hoge resolutie gedownload en geimporteerd in Inkscape. Met 'trace bitmap' bewerkt. Dat resultaat in de tekening van de zoötroop geschaald naar de hoogte van de sleufjes. De losse plaatjes met 'allign and distribute' onder de sleufjes geplaatst.

Deze selectie van plaatjes, binnen de buitenlijn van de trommel van de zoötroop, geëxporteerd als bitmap. (Opgeslagen als pdf.) Dit uitgeprint en in de trommel van de zoötroop geplaatst.

foto zoötroop